Yanmayı meydana getiren unsurlardan en az bir tanesini safdışı ederek söndürme gerçekleştirilir.
3-1- Söndürme Yöntemleri: Soğutma, Boğma, Yakıtı Giderme ve Zincirleme Reaksiyonu Engelleme olmak üzere dört adet söndürme yöntemi vardır.
3-1-1- Soğutma: Yanıcı maddeden ısı alınarak, sıcaklığını tutuşma derecesinin altına düşürmektir. Mesela Yün’ün tutuşma sıcaklığı 600 oC dır. Yanmakta olan yün 550 oC a soğutulduğunda söner.
3-1-2- Boğma: Oksijen konsantrasyonunu yanma için gerekli oranın altına indirmektir. Mesela otomatik CO2 ‘li Söndürme sistemi dizayn edilirken ilgili hacimdeki Oksijenin oranını % 15’ e indirecek miktar hesaplanır. Oksijenin sıfırlanması gerekmez. Oksijen oranı % 16 nın altına azaltıldığında yangın sönecektir.
3-1-3- Yakıtı Giderme: Bazı durumlarda, yakıt kaynağını ortadan kaldırarak yangın etkin şekilde söndürülür. Yakıt kaynağını yok etmek için sıvı ya da gaz akışı durdurulur. Mesela Doğalgaz vanasının kapatılması ile yakıt kesilecektir. veya yangının yolu üzerindeki katı yakıt ortadan kaldırılır. Orman yangınlarındaki karşı ateş metodu ve şaplak bu yönteme dayanır. Ya da yanıcı maddenin yüzeyi kaplanılarak yanıcı buhar çıkışı engellenir. ABC tozu eriyerek katının gözeneklerini öter ve yanıcı gaz çıkışını engeller. AFFF tipi köpük boğma ve soğutmanın yanı sıra sıvı üzerinde su filmi oluşturarak yanıcı gazların buharlaşmasını engeller. Dolayısıyla yangın devam edemez. Ayrıca bazı söndürme maddelerinin kimyasal ve fiziksel etkilerle yanıcı maddenin tutuşma sıcaklığını yükseltmesi ve yanmaz hale getirmesi ile yangının devam etmesi engellenir. Mesela alkol yangınında su sıkılarak yapılan seyreltme yangının devam etmesini engelleyecektir
3-1-4- Zincirleme Reaksiyonu Engelleme: Kuru Kimyevi Tozlar ve Halojenli Hidrokarbonlar gibi bazı söndürme maddeleri yanıcı madde ile ısı üretmeyen reaksiyonlar meydana getirerek, alev üreten kimyasal reaksiyonu keserler, alevlenmeyi durdururlar. Mesela Halon gazı uygulandığında halojenlerle reaksiyon oluşur ve oksidasyon ani olarak durur.
Söndürme maddelerinden bazıları bu yöntemlerden sadece birini bazıları ise birkaçını birden kullanarak söndürme etkisi gösterirler
3-2- Söndürme Maddeleri Ve Kullanım Özellikleri
Söndürme maddelerinin kullanılması, yanıcı maddenin türüne göre değişkenlik arz etmektedir. Yangınlarda başarılı olmanın en temel şartı uygun söndürme maddesi seçimine bağlıdır. Profesyonel şehir İtfaiyeleri, iş yerinin özel güvenlik veya itfai hizmetlerini sunan görevlilerine göre söndürme maddesi seçiminde daha fazla zorlanmaktadır. Müdahale edilen her yangın gerek yanıcı madde farklılıkları gerekse müdahale tekniği açısından bir diğeriyle farklı olmakta ve bu farklılıklarda kısa sürede olsa müdahaleden önce bir araştırma yapma ihtiyacı göstermektedir. (Yangın yükü, yanıcı madde cinsi, müdahale yöntemleri v.b )
Yangınlarda iyi araştırma yapılmadan seçilen söndürme maddesi bazen gereksiz zaman kayıplarına ve doğal olarak ta yangının yayılmasına sebep olmakta, bazen de söndürme maddesinin israfına ve maddi açıdan kurumun zararına yol açmaktadır. (Örnek: Köpükle müdahale edip, daha sonra aynı bölgeye su kullanılması )
3.2.1. Su (H2O) ;
Su , günümüzdeen çok kullanılansöndürme maddesi olarakgörülmektedir. Özelsöndürme maddelerininçok çeşitliolmasına rağmensu her zaman ana söndürme maddesi olarakkalacaktır. Çünküoluşan yangınların% 90ıA türü (Katı) yangınlardır.
Yangınlamücadeleninen önemli elemanlarından biri olan suyun, söndürmeözellikleri, avantajları, dezavantajları, konuylailgilenenleriçin önemlidir. Suyun söndürmeetkisiyangınınmerkezindekiısıyıortadan kaldırarakyanisoğutarak gerçekleşir.
SuyunTermikEmmeKapasitesi ;
BirKgsuyu1 o Cısıtabilmek için419 K jenerjigerekmektedir. Eklenen ısı
miktarıartıkça, suyun sıcaklığıkaynamanoktasınakadarlineerolarakyükselir.Kaynamanoktasındakibirkgsuyun, sıcaklıksabitkalmasışartıyla, tamamenbuharlaşmasıiçinfazladan2257K j ısıyaihtiyaçvardır.
Atmosferikbasınçta, oluşanbuharbulutununkapladığıhacimyaklaşık1700 litredir. Hacminartışıyangınmerkezinehava gelişiniengeller,amabuhususyalnızcaalevliyangınlardaönem arz eder.
Suyun ısınmasıilebuharlaşmasıesasenyüzeyden, yanikondüksiyonla, konveksiyonlaolduğundansuyunyüzeyinedenligeniş ise, bu olgularo denlihızlagelişir. Bundandolayıçok sayıdaküçükdamlacıklarınsöndürücüetkisiyoğun halde
9)İnşaatsektöründeayrıca gübre olarakkullanılansönmemişkireç yanmaz malzemeolmasınarağmen , suylabirleşmesinde yüksek miktardaısı çıkartır , sıcak 400o C ye kadar yükselebilir ,yakınında yer alabilen maddelerin alevlenmesine sebep olur.
10)Su da erimeyen yanıcı sıvıların , örneğin yağların ,solventlerinveya tuz banyolarının su ile söndürülmesidurumundaalevlenmiş ,sıcaklığıyüksek değereulaşmış sıvılarınüzerine düşen su tanecikleri anidenbuharlaşmaktahacimleri2000 misliartmaktadır. Oluşan köpükler nedeniilesıvının taşması , alevlenenyüzeyin artması , hatta alevlisıvıdan patlayan parçacıkların civarazararvermesiolasıdır.
12)İçinde mineraller bulunan içmesuyu ,azdaolsa iletkendir. Dolayısı ile ,yüksek gerilim bulunan yerlerde , kısa mesafelerden , yoğunsu ilemüdahale edilmesiçok tehlikelidir.
13)İçmesuyu bazen içinde bulunabilecekfosfatlarveyaasitkarbonittendolayıyeterince korunmamış boruların paslanmasınaneden olabilir.
..::ZAFER GÜVENLİK::..gebze yangın söndürme cihazları satışı, bakımı ve dolumu.15 yıldır sizlerle beraber herzaman daha iyiyye.Lütfen bize ulaşın çözüm ortağınız olalım.Gebze kocaeli izmit istanbul gosb şekerpınar tuzla gepsob taysad tosb yangın tüp Söndürme Maddeleri-Cihazları Kullanma Talimatları - ..::ZAFER GÜVENLİK::..gebze yangın söndürme cihazları satışı, bakımı ve dolumu.15 yıldır sizlerle beraber herzaman daha iyiyye.Lütfen bize ulaşın çözüm ortağınız olalım.Gebze kocaeli izmit istanbul gosb şekerpınar tuzla gepsob taysad tosb yangın tüp - ..::ZAFER GÜVENLİK::..gebze yangın söndürme cihazları satışı, bakımı ve dolumu.15 yıldır sizlerle beraber herzaman daha iyiyye.Lütfen bize ulaşın çözüm ortağınız olalım.Gebze kocaeli izmit istanbul gosb şekerpınar tuzla gepsob taysad tosb yangın tüp - ..::ZAFER GÜVENLİK::..gebze yangın söndürme cihazları satışı, bakımı ve dolumu.15 yıldır sizlerle beraber herzaman daha iyiyye.Lütfen bize ulaşın çözüm ortağınız olalım.Gebze kocaeli izmit istanbul gosb şekerpınar tuzla gepsob taysad tosb yangın tüp